2011-11-18
„Instrument Opcjonalny” nie bez kontrowersji

Autorką tego artykułu jest Aleksandra Kunkiel-Kryńska, prawnik w kancelarii Wierzbowski Eversheds.

Pisaliśmy niedawno o założeniach projektu rozporządzenia z dnia 11 października 2011 r. w sprawie wspólnego europejskiego prawa sprzedaży (tzw. „Niebieski przycisk”, „Instrument Opcjonalny”). Akcja propagandowa rozporządzenia trwa. Dnia 9-10 listopada miała miejsce w Warszawie międzynarodowa konferencja, która została zatytułowana przez organizatorów (w tym polską Prezydencję oraz Komisję Europejską) „Europejskie Prawo Kontraktowe – znoszenie barier rynku wewnętrznego dla wzrostu”. Mieliśmy przyjemność w niej uczestniczyć.

Temat jest aktualny i ciekawy. Jeśli bowiem projekt rozporządzenia zostanie przyjęty, to w niedalekiej przyszłości zostanie wykreowany drugi – obok krajowego - reżim przepisów sprzedaży. Tak więc strony umowy sprzedaży będą mogły poddać ją nowemu, europejskiemu prawu (nowe przepisy będą mogły być wykorzystywane w transakcjach B2C oraz B2B – z tym zastrzeżeniem dla tych ostatnich, że co najmniej jedna ze stron jest małym lub średnim przedsiębiorcą tj. zatrudnia mniej niż 250 osób oraz ma limitowaną wysokość obrotu). Projekt rozporządzenia nie jest pozbawiony wątpliwości i kontrowersji szczególnie ze strony prawników – praktyków oraz specjalistów zajmujących się prawem unijnym i jego relacjami z prawem krajowym. Z drugiej jednak strony wzbudza duży entuzjazm wśród polityków (i tych polskich i tych europejskich). Nie ulega wątpliwości, że przyjęcie europejskiego prawa dla podstawowej dla obrotu handlowego umowy sprzedaży byłoby dużym wydarzeniem i sukcesem politycznym Unii borykającej się obecnie z kryzysem gospodarczym.

Projekt rozporządzenia na pierwszy rzut oka wygląda innowacyjnie i atrakcyjnie. Komisja proponuje opcjonalny reżim prawny dotyczący sprzedaży (tj. strony będą mogły się na niego zdecydować), jednolity w całej Unii Europejskiej (moduły dotyczące sprzedaży zostały w dużej mierze przejęte z projektu dyrektywy o prawach konsumentów, która została przyjęta w ograniczonym kształcie). Jak już wcześniej pisaliśmy, instrument taki ma szansę zminimalizować koszty przedsiębiorców prowadzących działalność transgraniczną. Chodzi o koszty poznawania, przestrzegania i dostosowywania umów do zróżnicowania przepisów dotyczących sprzedaży w poszczególnych państwach członkowskich. Obecnie wielu przedsiębiorców rezygnuje z zawierania umów on-line z konsumentami z niektórych państw członkowskich (co ciekawe, uczestnicy konferencji podawali przykłady zakupów artykułów dziecięcych sprzedawanych przez Internet z Niemiec do Austrii). Co więcej, niewykluczone, że Instrument Opcjonalny będzie używany jako „narzędzie marketingowe” przez niektórych przedsiębiorców, zwłaszcza w początkowym okresie obowiązywania. Można sobie bowiem wyobrazić sytuację, że przedsiębiorca prowadzący sklep on-line promuje swoją działalność i zachęca konsumentów do zawierania z nim umów zgodnie z europejskimi „bezpiecznymi” przepisami o sprzedaży.

Różnice zdań co do projektu rozporządzenia widoczne są między organizacjami konsumenckimi (akcentują aspekty informowania, zapewnienia wysokiego poziomu ochrony konsumentów w rozporządzeniu) i organizacjami przedsiębiorców (korzyści wynikające z ujednolicania prawa w UE).

Pojawiają się tu jeszcze inne problemy. Po pierwsze, uczestnicy konferencji wskazywali wątpliwości co do traktatowych podstaw prawnych przyjęcia rozporządzenia (bezpośrednio skutecznego w państwach członkowskich, nie wymagającego implementacji charakterystycznej dla dyrektyw) o bardzo szerokim zakresie – obejmującego zarówno obrót mieszany, jak i transakcje profesjonalne. Podstawą prawną miałby być art. 114 TFUE, który przewiduje harmonizację prawa w celu budowania rynku wewnętrznego UE. Niemniej zgodnie z orzecznictwem TS art. 114 TFUE nie może służyć jako podstawa prawna działań prawodawczych w każdym przypadku, gdy rynek nie funkcjonuje prawidłowo (C-376/98). Pojawia się więc pytanie, czy Unia posiada kompetencje do tak szerokiego i głębokiego „wejścia” w kompetencje prawodawcze państw członkowskich i ustanowienia drugiego reżimu prawa umów w prawie krajowym każdego państwa członkowskiego. W obliczu tych problemów alternatywną podstawą prawną mógłby być art. 352 TFUE. Dyskusja na ten temat ma jednak charakter teoretyczny, bardziej interesujące wydaja się natomiast potencjalne trudności interpretacyjne związane ze stosowaniem nowych przepisów.

Mimo deklaracji Komisji o wykreśleniu z projektu znacznej liczny pojęć nieostrych (np. reasonableness), projekt rozporządzenia ciągle zawiera wiele pojęć nieostrych, niedookreślonych (np. art. 2 pkt b - „dobra wiara i uczciwy obrót” oznacza normę zachowania cechującego się uczciwością, otwartością i uwzględnianiem interesów drugiej strony danej transakcji lub stosunku; art. 59 kwestie istotne przy wykładni umowy to m.in. zwyczaje, które byłyby uznawane za ogólnie przyjęte przez strony, praktyki przyjęte między stronami). Pojęcia użyte w rozporządzeniu powinny być więc interpretowane autonomicznie, unijnie (art. 4 projektu), a więc niezależnie od przyzwyczajeń, tradycji i dotychczasowego orzecznictwa krajowego. Będzie to wyzwanie dla środowiska prawniczego, które będzie musiało wykazać się dużą otwartością na nowe zasady jak i umiejętnością ich zaadaptowania do potrzeb swoich klientów. Zostanie tu także wyeksponowana rola interpretacyjna ETS, który jako jedyny „może decydować” o wykładni postanowień aktów unijnych. Wydaje się więc, że w dłuższej perspektywie czasowej czeka nas wiele nowych spraw z tego zakresu przed ETS.

Kwestia otwartą pozostaje jak europejscy przedsiębiorcy „przyswoją” nowe, europejskie przepisy. Czy ograniczą działalność do transakcji krajowych czy znajdą skuteczny, dobrze funkcjonujący instrument prawny dla działalności transgranicznej? Czekamy więc na praktyczny test nowej regulacji.




Dodaj komentarz
Nick/Pseudonim
E-mail (ukryty)
WWW
Treść
Subskrybuj

Powiadamiaj mnie o nowych komentarzach do tego artykułu
E-mail (ukryty)


Bądź na bieżąco

Możesz zaprenumerować ten blog. Wpisz adres e-mail, a powiadomienie o nowym wpisie dostaniesz na swoją skrzynkę. 


O serwisie

Zwięźle i praktycznie o nowych technologiach oraz prawie własności intelektualnej i jego zastosowaniu w sieci.

O autorach
Prawo konsumenckie
Ostatnie komentarze
Archiwum
2017
Tagi
prawo autorskie (32)e-commerce (20)artykuły prasowe (18)Internet (18)Nowe prawo konsumenckie (17)
naruszenie prawa w internecie (14)orzecznictwo TSUE (13)konsumenci (13)cloud computing (12)znaki towarowe (11)regulaminy (11)e-handel (11)opłaty reprograficzne (11)sklep internetowy (11)e-sklep (11)licencje (10)Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej (10)orzecznictwo sądów polskich (10)numer IP (10)dane osobowe (10)e-sprzedaż (9)webinarium (8)własność intelektualna (8)klauzule abuzywne (8)sprzedaż w internecie (8)handel elektroniczny (8)udostępnianie danych osobowych (7)informatyka śledcza (7)bezpieczeństwo danych (7)identyfikacja po numerze IP (7)linkowanie (7)opłaty od urządzeń i czystych nośników (7)copyright levies (7)prawo europejskie (7)identyfikacja sprawcy w internecie (6)Znalezione Polubione (6)hosting provider (6)sprawy sądowe (6)dyrektywy (6)licencja (6)utwory (6)TSUE (6)oprogramowanie (6)odpowiedzialność host provider'ów (6)platforma ODR (5)kopia (5)embeding (5)prawnicy (5)prawo konsumenckie (5)umowy prawnoautorskie (5)forum internetowe (5)service provider (5)dowody (5)poufność (5)orzeczenia (5)spory konsumenckie (5)dozwolony użytek (5)embedding (5)autorskie prawa majątkowe (4)wyczerpanie prawa (4)retencja danych (4)wyszukiwarka (4)nowe technologie (4)użytek prywatny (4)prawa pokrewne (4)chmura (4)reklama (4)rozpowszechnianie (4)dane (4)telekomunikacja (4)program komputerowy (4)copyrights (4)embedowanie (4)ADR (4)dokumenty elektroniczne (4)bazy danych (4)zamówienia publiczne (4)sprzedaż (4)utwór (4)blockchain (4)embed (4)umowy prawno-autorskie (4)linking (4)link (3)treści (3)bitcoin (3)ochrona baz danych (3)ustawa o świadczeniu usług drogą elektroniczną (3)utwory przyszłe (3)EuroZamowienia.pl (3)monitorowanie treści (3)hosting (3)Oracle (3)umowy o przeniesienie praw autorskich (3)technologie (3)domeny (3)art. 14 uśude (3)monitorowanie użytkowników (3)baza danych (3)ryzyka cloud computing (3)usługi świadczone drogą elektroniczną (3)Usedsoft (3)inwigilacja w sieci (3)sprzedaż programu (3)metawyszukiwarka (2)reklamacje (2)właściwości pliku (2)blog (2)sklepy internetowe (2)dyrektywa o handlu elektronicznym (2)przeniesienie autorskich praw majątkowych (2)SaaS (2)NDA (2)naruszenia praw autorskich (2)Chambers & Partners (2)prawa autorskie do strony (2)Google (2)tajemnica przedsiębiorstwa (2)zakupy internetowe (2)legalny użytkownik (2)strona internetowa (2)wiarygodna wiadomość (2)koszt retencji danych (2)ukierunkowana (2)promocja (2)Facebook (2)prawa producentów fonogramów (2)metawyszukiwarki (2)licencja pudełkowa (2)varia (2)ankiety online (2)GIODO (2)UOKiK (2)internet rzeczy (2)SABAM. Scarlet Extended (2)umowa o zachowaniu poufności (2)aplikacje mobilne (2)spory transgraniczne (2)dyrektywa 2001/29 (2)cookies (2)Svensson (2)organizacje zbiorowego zarządzania prawami autorskimi (2)nadania (2)dyrektywa w sprawie ochrony programów komputerowych (2)FinTech (2)dystrybucja (2)audyt oprogramowania (2)cloud computing dla prawników (2)administrator forum internetowego (2)ukierunkowane (2)udostępnianie utworu (2)prawa artystów wykonawców (1)Deutsche Grammophon (1)domena krajowa (1)artificial intelligence (1)geoblokowanie (1)korzystanie z dzieła w domenie publicznej (1)e-discovery (1)partnerstwo innowacyjne (1)QC Leisure (1)Pinckney C-170/12 (1)Urząd Unii Europejskiej ds. Własności Intelektualnej (1)Google Reader (1)konkurs w internecie (1)zmowy przetargowe (1)mechanizm opt-out (1)public viewing (1)dyrektywa 2009/24 (1)trade secrets (1)rozporządzenia Rady (WE) nr 44/2001 (1)OHIM (1)Uber (1)Aula Polska (1)odtwarzanie muzyki w miejscach publicznych (1)rejestracja domen (1)prawo do nadań (1)odpowiedzialność pośredników (1)kwalifikowany certyfikat (1)nadawcy radiowi i telewizyjni (1)ICANN (1)wprowadzenie do obrotu (1)BSA (1)ograniczenia przeniesienia praw (1)plagiat ukryty (1)WIPO (1)trwały nośnik (1)ustawa z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (1)Europejski Trybunał Praw Człowieka (1)aplikacja mobilna (1)plagiat (1)wspólnotowy znak towarowy (1)operatorzy witryn indeksujących (1)gry hazardowe (1)podpis elektroniczny (1)umowy na odległość (1)druk 3D (1)ethereum (1)adaptacje filmowe utworów (1)patent (1)serwis społecznościowy (1)koszty cloud computing (1)BYOD (1)ustawa inwigilacyjna (1)Dostawcy treści online (1)patenty (1)pobranie (1)właściwość sądu (1)odpowiedzialność za szkody (1)cross-border portability (1)dyrektywa 2011/77/UE (1)screening (1)klasyfikacja nicejska (1)Coditel no. 1. (1)stosowne wynagrodzenie (1)jurysdykcja (1)baza EBD (1)eksport danych (1)sprzedaż serwisu (1)usługi dotyczące opakowań z cudzym znakiem (1)ambush marketing (1)domena publiczna (1)non disclosure agreement (1)startup (1)Murphy (1)Creative Commons (1)Coty Germany C-360/12 (1)EUIPO (1)RODO (1)prawo właściwe (1)prawa do fotografii produktów (1)czytnik (1)odbiorniki RTV w pokojach hotelowych (1)transmisja (1)Pez Hejduk (C-441/13) (1)YouTube (1)monitoring internetu (1)ochrona opisów produktów (1)kwalifikowany podpis elektroniczny (1)alternatywne metody rozstrzygania sporów (1)sunrise period (1)podatki (1)statystyka (1)Unijne rozporządzenie nr 2015/2424 (1)zasady etyki (1)synchronizacja (1)korzystanie z utworów w postępowaniach sądowych (1)certyfikat (1)social media (1)prawo angielskie (1)plagiat jawny (1)unijny znak towarowy (1)usługi płatnicze (1)loterie (1)podpis elektroniczny weryfikowany kwalifikowanym certyfikatem (1)wiarygodne zawiadomienie (1)UKE (1)egzemplarz (1)Procurement Explorer (1)sieci peer-to-peer (1)fan page (1)bring your own device (1)prawo odstąpienia (1)smart contracts (1)ACTA (1)artystyczne wykonanie (1)MS Word (1)tłumaczenie (1)Proseed (1)nowa ustawa (1)samochody autonomiczne (1)Jednolity rynek cyfrowy (1)
więcej...
Poznaj inne nasze serwisy

Blog EuroZamowienia.pl
Blog kodeksWpracy.pl
Blog PrawoMówni.pl
Blog PrzepisNaEnergetyke.pl
Blog LepszaTaktyka.pl

Ta strona internetowa używa plików cookies (tzw. ciasteczka) w celach statystycznych oraz dla prawidłowego funkcjonowania strony. Każdy może zaakceptować pliki cookies albo poprzez ustawienia przeglądarki lub wyrażenie zgody poniżej. Możliwe jest także wyłączenie cookies poprzez ustawienia przeglądarki, dzięki czemu nie będą zbierane żadne informacje. Dowiedz się więcej w naszej polityce prywatności.



Akceptuję